ترکيه و اقدامات آمریکا در سوریه

به نظر می رسد حضور آمریکا در شمال سوریه و حمایت این کشور از تروریست ها، شورشیان و کردهای سوریه، منطقه را آبستن بحرانی بزرگتر کرده است.
رسانه ها دیروز از طرح جدید آمریکا درباره تشکیل گارد مرزی در شمال سوریه به فرماندهی گروه های کرد و دیدار هیئت وزارت خارجه آمریکا با سرکردگان پ ک ک و پ ی د در مناطق اشغالی سوریه خبر دادند. رئیس جمهوری ترکیه نیز روز شنبه گفت آمریکا برای تروریست ها در منطقه، چهار هزار و پانصد دستگاه کامیون سلاح ارسال کرده است.
صاحب نظران معتقدند این اقدامات آمریکا پیام این کشور به طرف هایی است که می خواهند در نشست سران سوچی شرکت کنند، مبنی بر این که "آمریکا در سوریه باقی خواهد ماند و هر طرحی سیاسی درباره آینده سوریه باید به سیاست های آمریکا توجه داشته باشد". برخی دیگر نیز این اقدامات را تلاشی برای تجزیه سوریه قبل از مذاکره درباره آینده این کشور می دانند.
امریکا مدعی است برای حفظ ثبات در سوریه و جلوگیری از از سرگیری فعالیت های سازمان داعش (گروه وهابی- صهیونیستی داعش)، در این کشور باقی خواهد ماند و صراحتا اعلام کرده با متحدان خود برای تشکیل گروه های مختلف و آموزش آن همکاری می کند تا این نیروها بتوانند در میان مدت بر این مناطق - مناطقی که تحت کنترل شورشیان و کردهای سوری و داعش بوده - مسلط شوند.
طبیعتا تلاش آمریکا برای سیطره بر این مناطق را چند گونه می توان تفسیر کرد:
- باقي ماندن آمريکا در سوريه، تکميل اشغال گری در اراضی اشغالی و طرح نیل تا فرات صهیونیستی است
- جلوگیری از سیطره دوباره دولت سوریه و متحدانش - یا به تعبیر دیگر محور مقاومت اسلامی و روسیه- بر این مناطق
اما آنچه در این میان اهمیت دارد تاثیر این اقدامات بر افزایش تنش در مناسبات ترکیه با آمریکا است. اردوغان در سخنرانی شنبه گذشته خود اعلام کرد: به خوبی می دانیم تسلیحات ارسالی آمریکا به سازمان های تروریستی اعم از پ ی د یا وای پی جی رسیده است. در نتیجه از آمریکا می خواهیم در این زمینه تجدید نظر کند. کسی نمی تواند ما را در برابر کار انجام شده قرار دهد، آنان به ما دروغ می گویند در نتیجه ما گام های لازم را برای حل بحران سوریه برخواهیم داشت.
«اقدام آمریکا به ایجاد یک نیروی تامین امنیت مرزی برای استقرار در مرزهای این کشور با ترکیه و عراق» نیز باعث احضار کاردار آمریکا در آنکارا شده است.
هرچند برخی صاحب نظران معتقد هستند مسائل موجود بین واشنگتن و آنکارا در زمينه سوریه ناشی از اختلاف منافع است اما به نظر می رسد این تلاش ها کارکرد دیگری نیز دارد و آن اعمال فشار بر ترکیه است. ظاهرا همین موضوع سبب شده است انکارا واکنش تهدید آمیز به اقدامات آمریکا در سوریه نشان بدهد.
البته تجربه نشان داده است که ترکیه با آمریکا و اروپا اتحاد استراتژیک دارد و مهمترين نشانه آن نيز عضويت اين کشور در ناتو (پيمان اتلانتيک شمالي) است، بنابراین از این واکنش ها غالبا برای امتیازگیری بهره برداری می کند ولی با این حال این اظهارات می تواند نشانه های بروز یک بحران تازه در منطقه نیز باشد.
آنچه اقدامات آمریکا در سوریه را خطر آفرین تر میسازد این است که مهمترین رقبای منطقه ای و بین المللی این کشور - یعنی محور مقاومت اسلامی و روسیه - نیز در این منطقه منافعی دارند و نزدیکی ترکیه به آنها بیش از پیش به زیان آمریکا است.

-------------------------------
عبدالرضا خلیلی