تلاش ناکام عربستان برای هسته ای شدن

آمریکا و اروپا نمی توانند یک سطح تسلیحات نظامی متعارف و پیشرفته را به متحدان عرب خود در منطقه بفروشند؛ آن سطحی که موازنه نظامی را در منطقه به زیان رژیم صهیونیستی رقم مي زند.
البته برخی شواهد حاکی است که گاهی تسلیحات نظامی پیشرفته به سعودی ها داده شده و در ازاء آن نیز میلیارد ها دلار درآمد نفتی این کشور به آمریکا و اروپا بازگشته است ولی استفاده از این تسلیحات بدون مساعدت مستشاران غربی ممکن نبوده و در نهايت عربستان تنها به انبار تسلیحات پيشرفته غرب تبدیل شده است.
حتي اکنون در بحران يمن نيز سعودي ها بدون ياري مستشاران غربي نمي توانند از بسياري از تسليحات نظامي پيشرفته اي که در دهه هاي گذشته خريداري کرده اند استفاده کنند.
با وجود چنین محدودیت هایی برای دستیابی کشورهاي اسلامي - حتي متحد خوش رقص آنها عربستان - به تسلیحات نظامی متعارف پيشرفته، این کشور در پی دست یافتن به فناوری صلح آمیز هسته ای است و ظاهرا مدتها است گفتگو هایی نیز با شرکای غربی خود در این زمینه آغاز کرده است. آخرین نشست در این زمینه نیز نشست آمریکا و عربستان سعودی در اوایل این ماه ميلادي است.
پایگاه اینترنتی آمریکایی بلومبرگ يک شنبه گذشته خبر داد عربستان سعودی برای ساخت نیروگاه های هسته ای در آمریکا لابی گری گسترده ای را آغاز کرده است.
علاوه بر اين ظاهرا رياض براي مجبور کردن آمريکا به همکاري هسته اي راي زني هايي با روسيه و چين در اين زمينه داشته است. بنا بر برخي گزارش ها اين راي زني ها سبب شده مقامات دولت ترامپ تلاش کنند عربستان یک کنسرسیوم متشکل از شرکت های آمریکایی را به جای رقبای روسی و چینی و کشورهای دیگر برای طراحی و ساخت راکتورهای هسته ای انتخاب کند.
ریک پری وزیر انرژی آمریکا اخيرا ریاست هیئت آمریکایی را در دیدار با مقامات عربستان در لندن با هدف گفتگو درباره " برنامه هسته ای غیرنظامی " این کشور بر عهده داشت. در همین حال پایگاه اینترنتی بلومبرگ در گزارشی اعلام کرد توافق احتمالی دو طرف، احداث 16 رئاکتور را در 25 سال آینده شامل خواهد شد که هزینه ای بالغ بر 80 میلیون دلار خواهد داشت.
ديروز نیز برخی گزارش ها حاکی از این بود که ریاض سیاست ملی برنامه انرژی هسته ای خود را تصویب کرد که گفته میشود برای اهداف صلح آمیز کاربرد خواهد داشت.
برنامه هسته ای را ابتدا دولت عربستان سعودی ژوئیه سال 2017 به تصویب رساند اما جزئیات نهایی مربوط به تاسیسات هسته ای یا شرکای جهانی این کشور، هنوز علنی نشده است.
پایگاه اینترنتی بیزینس اینسایدر ديروز در گزارشی نوشت: از زمان گفتگوهای هیئتی از نمایندگان آمریکا و عربستان سعودی درباره برنامه هسته ای این کشور، ریاض برای نخستین بار برنامه های خود را در زمینه انرژی هسته ای تایید کرد.
محافل رسانه ای و سیاسی غربی وانمود می کنند که از سرگیری فعالیت های عربستان سعودی در زمینه انرژی هسته ای به تهدید هسته اي ایران در خاورمیانه ارتباط دارد و به این ترتیب وانمود مي کنند مهمترین پیامد برنامه صلح آمیز هسته ای ایران دامن زدن به رقابت های هسته ای در منطقه خاور میانه است شاید به این ترتیب موفق شوند فشارها بر تهران را تشديد کنند.
اما بعید است آمریکا و اروپا فناوری هسته ای را به عربستان سعودی منتقل کنند. بنیامین نتانیاهو نخست وزیر رژيم اسرائیل در نشست کمیته روابط خارجی سنای آمریکا نگرانی خود را درباره هدف ریاض مبنی بر ایجاد راکتورهای هسته ای اعلام کرد. وی به نمایندگان سنای آمریکا گفت مخالف هر طرحی است که به عربستان اجازه غنی سازی اورانیوم و تولید پلوتونیوم بدهد.
طرح اعطای فن آوری هسته ای به عربستان تا کنون با مخالفت و انتقاد دو حزب عمده آمریکا نيز مواجه شده است. سناتور « اد مارکی» نماینده دمکرات سنای آمریکا گفته است: اگر به عربستان سعودی اجازه غنی سازی اورانیوم داده شود در آن صورت به امارات متحده عربی، مصر و دیگر کشورهای منطقه نمی توان گفت که نباید اورانیوم غنی سازی کنند.
علاوه بر اين عربستان از نظر آمريکا و متحدان اروپايي اش در اين زمينه با يک مشکل اساسي ديگر نيز روبرو است و آن اينکه اين کشور مهمترين کانون پمپاژ ايدئولوژي تروريستي وهابي - سلفي در منطقه و جهان است.
برخی منابع می گویند دولت ترامپ بسیار مایل است که توافقی را به عربستان پیشنهاد کند که احتمالا در آن استاندارهای موسوم به استاندارهای طلایی منع گسترش سلاح های کشتار جمعی بویژه در بخش غنی سازی اورانیوم و فراوری مجدد اورانیوم رعایت نخواهد شد. اما حدود یک دهه قبل چنین توافقی با امارات متحده عربی هم امضا شده است بدون اينکه فناوري هسته اي به اين کشور منتقل شود.
ممکن است آمريکا نتواند از میلیاردها دلار نفتی سعودی ها بگذرند در اين صورت این فناوری به صورت کامل منتقل نمی شود و فعالیت این فناوری بدون حضور مستشاران غربی صورت نمي گيرد. بنابراين انتقال فناوري هسته اي به عربستان بيش از اين واقعيت داشته باشد موضوعي تبليغاتي و رسانه اي است.

---------------------------------------
عبدالرضا خلیلی