دریاچه ای دوقلو با مشکلاتی چند قلو

 به گزارش خبرگزاری صدا و سیما مرکز ایلام؛ وقتی در زیر آب، دنیای اطرافت را می بینی گویی در آکواریومی طبیعی و پر از ماهی های رنگارنگ قرار گرفته ای. دریاچه دوقلوی سیاه گاو یا تالاب فیروزه ای رنگ که همانند آکواریومی طبیعی در دل طبیعتی زیبا و غیر قابل وصف در عروس زاگرس خودنمایی می کند امروزه آوازه ای جهانی یافته است. 

درخشش پرتو خورشید بر سطح آب شفاف و صیقلی اش و رقص باد بر موج های کوچکش، صحنه ای زیبا را خلق می کند که هر بیننده ای را متحیر و حافظه هر دوربینی را پر می کند. اینجا دریاچه دوقلوی سیاه گاو در 37 کیلومتری شرق آبدانان در استان ایلام است. جایی که چندسالی است بعنوان یکی از جاذبه های پر طرفدار استان ایلام تبدیل شده و علاوه بر گردشگران داخلی، گردشگران خارجی را برای دیدن این زیبایی خدادادی به آبدانان می کشاند.

حالا دیگر پای ثابت گردش تورهای تفریحی و غواصی کشور، دیدن این اثر منحصر به فرد در کنار طبیعتی زیباست که کسی تا بحال سرچشمه اصلی آب این دریاچه را پیدا نکرده اما اگر غواص ماهری باشید، با گشت و گذار در عمق 30 متری دریاچه اصلی علاوه بر دیدن ماهی های رنگارنگ، چشمه های جوشان زیادی را می بینید که شاید کمتر کسی دیده باشد. این دریاچه هر ساله از ایام نوروز تا اواخر تابستان و حتی فصل پاییز پذیرای گردشگران زیادی است که آمارها نشان می دهد تنها در تعطیلات نوروز، روزانه بیش از سه هزار نفر از این اثر طبیعی بازدید می کنند.

رضا حسنی جوان 27 ساله ماهشهری می گوید: در فضاهای مجازی تصاویر زیادی از زیبایی این دریاچه دیدم که تصمیم گرفتم برای اولین بار از نزدیک این آکواریوم طبیعی را ببینم و واقعاً با دیدن این دریاچه زیبا تصمیم گرفتم هر سال با خانواده به این مکان بیایم و چند روزی را در آبدانان سپری کنیم.

 زیر ساخت های رفاهی سیاه گاو نامناسب است

وقتی به کنار دریاچه رفتم البته با راه دسترسی نامناسب که افراد مسن با کمک فرزندانشان می توانستند این مسیر را طی کنند، عکاسی را دیدم که با خانواده اش در حال ثبت لحظاتی بیاد ماندنی بود. اهل کرج بود و می گفت: اکثر مناطق گردشگری ایران را رفته ام، اما دریاچه دوقلوی سیاه گاو اثری بکر و طبیعی است که در کشور و حتی شاید تمام دنیا، همانندی نداشته باشد.

کمی آن طرف تر پیرزن و پیرمرد سالخورده ای را دیدم که اهل اراک بودند و نظاره گر این دریاچه زیبا. وقتی با آقا حسن هم کلام شدم، می گفت: صنعت گردشگری این روزها یک برند برای معرفی مناطق گردشگری است و مردم دوست دارند که از هیاهوی شهر دور شوند و چند روزی را در کنار خانواده به چنین مناطق بکر و دیدنی بیایند اما ایجاد زیرساخت های لازم همچون راه دسترسی مناسب، آلاچیق، سرویس های بهداشتی و حتی برپایی سیاه چادر با پخت غذاهای بومی و محلی می تواند به توسعه صنعت گردشگری در این منطقه کمک کند.

سیاه گاو اثری بکر و طبیعی در فهرست آثار ملی کشور

رئیس اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری آبدانان با اشاره به اینکه این دریاچه در سال 89 به شماره 92 در فهرست آثار طبیعی کشور به ثبت رسیده است، می گوید: مجموع مساحت این دو دریاچه بیش از سه هکتار است که طول و عرض دریاچه اصلی به ترتیب 120 و 100 متر می باشد و در کنار این اثر زیبا، زمینی به مساحت 5 هکتار برای ایجاد زیر ساخت های رفاهی و فرهنگی در اختیار بخش خصوصی قرار دارد.

مجید اولاد این را هم گفت که تمام زیر ساخت های مورد نیاز برای فعالیت بخش خصوصی شامل راه دسترسی، برق و آب که جز وظایف میراث فرهنگی است، انجام شده و البته بخش خصوصی برای رفاه بازدیدکنندگان نیز باید پای کار بیاید.بوی نامطبوع و جانمایی سایت زباله در مسیر دریاچه اما در کنار تمام زیبایی های این تالاب فیروزه ای، جانمایی تنها سایت پسماند زباله شهرستان آبدانان در مسیر تردد به این دریاچه چندسالی است که به معضلی غیرقابل حل تبدیل شده است. 

علی دشتی یکی از عشایر منطقه مژاره و محل زندگی اش در نزدیکی سایت زباله است، او می گوید: بوی نامطبوع زباله های رها شده در این مکان علاوه بر اینکه آرامش را از زندگی ما گرفته، باعث شده احشام با خوردن برخی زباله ها همچون نایلون کشته شوند و هیچ کسی هم جوابگوی ما نیست.او می افزاید: شیرابه حاصل از زباله ها که اکنون به دریاچه ای کوچک و کثیف تبدیل شده، باعث افت محصولات زراعی در حاشیه این سایت شده است.

شاپور هادیزاده شهردار آبدانان با بیان اینکه روزانه بیش از 40 تن زباله در شهر آبدانان تولید می شود، می گوید: تمام مجوزات قانونی برای دفن پسماند در این نقطه را اخذ کردیم.

 این درحالی است که سایت پسماند زباله در فاصله 50 متری از جاده اصلی و 3 کیلومتری از دریاچه دوقلوی سیاه گاو قرار گرفته و مجید اولاد رئیس اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری آبدانان در این باره می گوید: شهرداری آبدانان در زمان جانمایی سایت زباله در این مکان، هیچ گونه استعلام گردشگری از این اداره نگرفته و ما از همان ابتدا اعتراض خود را به شهرداری و مراجع قضایی اعلام کردیم.

دکتر نصرت اله علیزاده رئیس شبکه بهداشت و درمان آبدانان در بازدید از سایت پسماند زباله شهرستان گفت: این مکان از نظر پارامترهای بهداشتی به هیچ وجه مورد تأیید ما نبوده و نیست چرا که در بازرسی های بهداشتی حداقل هشت ایراد جدی بهداشتی دارد. 

اما احمد ایمانی رئیس اداره حفاظت از محیط زیست آبدانان می گوید: ما به شهرداری آبدانان مجوز دفن پسماند زباله دادیم اما شهرداری دفن پسماندها را بصورت اصولی و با مقررات زیست محیطی انجام نداده و چند بار نیز بصورت کتبی اعتراض خود را به شهرداری اعلام کردیم.

لزوم جابجایی سایت زباله و دفن بهداشتی پسماندها 

حال با گذشت چهار سال از جانمایی تنها سایت پسماند زباله آبدانان در مسیر دریاچه دوقلوی سیاه گاو، ابراهیم سبزواری رئیس دادگستری آبدانان از لزوم جابجایی آن خبر می دهد و می گوید: طبق نظر کارشناسان محیط زیست و بهداشت و درمان، شهرداری موظف است به قید فوریت نسبت به پاکسازی و رفع آلودگی های محل دفن پسماندها اقدام نماید و در صورت استنکاف از این موضوع مطابق ماده 18 قانون مدیریت پسماندها، مرجع قضایی به قید فوریت به موضوع رسیدگی خواهد کرد.

با این وجود شهردار آبدانان از عزم این شهرداری برای جابجایی محل دفن پسماندها خبر داد و افزود: چند نقطه جدید برای جایگاه دفن پسماندها در نظر گرفتیم که با تأیید کارشناسان، جایگاه فعلی سایت زباله پاکسازی و دفن پسماندها در نقطه جدید انجام خواهد شد.حال ورود مرجع قضایی برای تعیین تکلیف تنها سایت پسماند زباله شهرستان یک روی سکه و تعیین نقطه جدید برای دفن پسماندها روی دیگر آن است. باید منتظر ماند و دید که آیا شهرداری آبدانان مکان مناسبی برای دفن پسماندهای زباله ایجاد خواهد کرد یا خیر؟

اما آنچه که در این موضوع مهم است علاوه بر جابجایی سایت زباله مسیر دریاچه دوقلوی سیاه گاو، پای کار آمدن بخش خصوصی برای ایجاد مجتمع های خدماتی و رفاهی در حاشیه این دریاچه زیبا ضمن ایجاد اشتغال پایدار، می تواند صنعت گردشگری در این منطقه را رونق دهد.

*** وحید حاجیان