پخش زنده
امروز: -
با حضور اندیشمندان ژاپنی، نماینده ویژه وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و کارگردان ایرانی از فیلم مستند «شرقی» در ژاپن رونمایی شد.
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما به نقل از رایزنی فرهنگی ایران در ژاپن؛ مراسم رونمایی از فیلم مستند «شرقی» ساخته مسعود طاهری با حضور شخصیتهای برجسته و اندیشمندان ژاپنی روز سه شنبه ۲ مرداد از طرف سفارت و رایزنی فرهنگی سفارت جمهوری اسلامی ایران در ژاپن و با حضور حجت الاسلام و المسلمین حشمتی نماینده وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، مسعود طاهری نویسنده، تهیه کننده و کارگردان فیلم و حمایت و پشتیبانی اداره کل همکاریهای فرهنگی و امور ایرانیان خارج از کشور سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی برگزار شد.
فیلم مستند «شرقی» در خصوص زندگینامه و افکار و اندیشههای پروفسور ایزوتسو اسلام شناس و قرآن پژوه ژاپنی ساخته شده که برای تهیه آن در بیش از ۱۲ کشور جهان و با حدود ۱۰۲ اندیشمند بزرگ مصاحبه و گفتگو انجام شده است که در آستانه نودمین سال روابط دو کشور ایران و ژاپن و برای نخستین بار در ژاپن به نمایش در آمد.
در این مراسم با شکوه افرادی همچون کوبایاشی سفیر ژاپن در ایران، کومانو سفیر سابق ژاپن در ایران و رئیس انجمن دوستی ایران و ژاپن، حجت الاسلام و المسلمین ساوادا معاون پژوهشی المصطفی ژاپن، شخصیتهای علمی و فرهنگی همچون ماتسوموتو آخرین بازمانده از شاگردان ایزوتسو، ساکاگامی، ساوایی، اونو، کامادا، تاکه شیتا، کوبایاشی حضور داشتند.
در ابتدای این مراسم دیوسالار رایزن فرهنگی سفارت جمهوری اسلامی ایران در ژاپن ضمن خیر مقدم به شخصیتهای برجسته حاضر و با اشاره به نزدیکی به نودمین سال روابط دو کشور که با چهلمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی همزمان شده است، از همکاری سفارت کشورمان در ژاپن به ویژه رحمانی موحد سفیر جدید جمهوری اسلامی ایران در ژاپن، دکتر نظر آهاری سفیر سابق و مسعود طاهری کارگردان این فیلم ارزشمند قدردانی کرد و گفت: ایران و ژاپن دو کشور بزرگ در شرق و غرب آسیا، همواره دارای سابقه طولانی ارتباطات، تعاملات و دوستی عمیق بوده و این دو ملت بزرگ نسبت به فرهنگ و هنر ایران و ژاپن علاقه مندیهای فراوانی داشته و دارند و در این میان باید به نقش بزرگ و بی نظیر فرهیختگان و نخبگان اسلام شناس و ایران شناس ژاپنی و همچنین ژاپن شناسان ایرانی اشاره کرد که این روابط صمیمانه را مدیون تلاش آنان میدانیم.
دیوسالار با اشاره به جایگاه و شخصیت بزرگ و ماندگار استاد پروفسور ایزوتسو افزود: رایزنی فرهنگی سفارت جمهوری اسلامی ایران در ژاپن مفتخر است که امروز مراسم رونمایی از فیلم مستند شرقی در خصوص این شخصیت ارزشمند را که توسط کارگردان برجسته کشورمان مسعود طاهری خلق گردیده با حضور میهمانان عالی قدر برگزار میکند و بر خود لازم میدانم بار دیگر به شخصیت بزرگ پروفسور ایزوتسو ادای احترام نموده، امیدوارم این گونه فعالیتهای فرهنگی بتواند نقش بهتر و موثر تری را در توسعه روابط دو ملت بزرگ ایران و ژاپن ایفا نماید.
در ادامه این مراسم حجت الاسلام و المسلمین حشمتی به عنوان نماینده وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی طی سخنانی ضمن ابلاغ سلام گرم و صمیمانه دکتر سیدعباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و تقدیر از سفارت و رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در ژاپن، وزارت امور خارجه، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی و مسعود طاهری تهیه کننده و کارگردان این مجموعه گفت: زمانی که این هنرمند و کارگردان متعهد، پیشنهاد ساخت مستند ایزوتسو را ارائه نمود، موضوع در کمیته ویژهای بررسی و پس از رایزنی با اندیشمندان مقرر شد به دلیل خدمات شایان این دانشمند فقید به ساحت قرآن کریم، اعتبار ساخت این مستند از محل اعتبارات قرآنی تأمین شد و افتخار دارم به عنوان یک مسلمان و خادم قرآن اذعان نمایم که اکرام و بزرگداشت دانشمندان همواره مورد تأکید قرآن کریم بوده و حضور اینجانب در این برنامه دلیل روشنی است بر اینکه مردم ایران و دین اسلام همواره بر دوستی و هم زیستی با دیگر فرهنگها و تمدنها تأکید دارند.
وی با اشاره به ابعاد شخصیتی پروفسور ایزوتسو افزود: این اندیشمند را تنها یک دانشمند زبان شناس نمیشناسیم بلکه او را به عنوان یک مصلح و فیلسوفی که در صدد نزدیک کردن فرهنگهای شرق آسیا، شبه قاره، آسیای میانه و بالاخره غرب آسیا بوده است، میدانیم که متعلق به همه کشورهای دارای سنتهای اصیل است و برای ما مهم بود که چگونه یک دانشمند میتواند با تحمل سختیها و سفرهای پی در پی به نقاط مختلف، بخشهای مشترک فرهنگها را شناسایی و در ارائه مقالات خود در همایشها تلاش نماید تا این نقاط مشترک را به هم نزدیک کند و تردید ندارم مستند زندگی او میتواند الهام بخش همه جوانان و دانشپروژهان جوان باشد.
حشمتی گفت: ایزوتسو از منظر و دیدگاه زبان شناسی، آیات قرآن را مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار میدهد، بر وحیانی بودن این آیات و وجود پیامبر مهربانی و رحمت تأکید دارد و حکمت و عرفان اسلامی را متعالی و ممتاز میداند و پس از سفرهای متعدد، به ایران میرسد و با حکمای بزرگ ایرانی روبرو میشود و برخورد او و حکمای ایرانی مانند برخورد دو ابر با بارهای متفاوت است که حاصلش باران رحمت برای همه میشود و پیامدهای این باران رحمت برای هر دو جامعه علمی ایران و ژاپن هنوز پابرجا است.
وی افزود: این فیلم به زبان دیگر تقدیر از دانشمندی است که عمر خود را صرف جستجوی حقیقت و احیاء فرهنگ اصیل ژاپنی و فرهنگ شرقی اعم از ژاپنی، چینی، هندی، ایرانی و دیگر فرهنگهای شرقی کرده است.
در ادامه بخش اول این برنامه از پوستر فیلم مستند شرقی با حضور شخصیتهای برجسته شرکت کننده در این برنامه رونمایی و نمایش فیلم برای بیش از دو ساعت و برای اولین بار در ژاپن به اجرا در آمد.
مسعود طاهری نویسنده، تهیه کننده و کارگردان این فیلم در پایان پخش فیلم نیز به سخنرانی پرداخت و با تقدیر از همکاری سفارت و رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در ژاپن و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: فیلم (شرقی) که من افتخار ساخت آن را داشتم داستان فراز و نشیبهای زندگی یک شرقی و یک ژاپنی علاقهمند به یادگیری زبان است که این فراز و نشیبها کمکم فلسفه او را شکل داده و توانست در سرانجام زندگی خود این فلسفه را تحت عنوان فلسفه شرقی به طور مدون به جهانیان و دنیای فکر و اندیشه ارائه کند، اما فلسفه او مانند فلسفه برخی تئوریپردازان و گاه فیلسوفان عصر حاضر نه زندگی و سرنوشت جمعی را به جبر و قهر و البته به اختیار زیر و رو کرد، نه باعث بردگی جمعی شد، نه ایده جنگ در پس خود داشت که باعث جنگ میان گروهی با گروهی یا ملتی با ملتی دیگر شود.
وی تأکید کرد: پیشنهاد این فیلسوف جمع شدن عدهای پراکنده تحت عنوان آسیاییها بود که بتوانند بر اساس سنتها و ارزشهای متکثر خود زیر لوای فلسفه، عرفان و در نهایت اندیشهای شرقی گرد هم آیند تا غم و رنجی که در سالهای نه چندان دور برخی متحمل آن شدند و برخی هنوز در حال تحمل آن هستند و برخی دیگر در منظومه نظم جهانی در نوبت تحمل آن هستند فائق آیند و بتوانند با تشکیل یک تمدن آسیایی واحد براساس وحدت وجودی که در همه این سنتها و فرهنگها موجود است به یک جامعه آرمانی براساس سنت و هویت خود برسند.
طاهری گفت: ایده ایزوتسو با تفکر و اندیشه دنیای سلطهگر بر همه جهان نه تنها منافاتی عمیق دارد بلکه در جدال با آن قرار میگیرد، از این رو برای تفکر سلطهگر و غالب بر دنیای حاضر بهتر آن است صدایی از تفکر و ایده توشیهیکو ایزوتسو به کوش کسی نرسد و به صورت جدی و عملی بایکوت شود، مگر اینکه قرار باشد در برخی کرسیهای ایزوله فلسفی و اسلامشناسی در مراکزی شبیه آزمایشگاهها بحثهایی در مورد این آرا و افکار انجام شود.
کارگردان فیلم مستند شرقی با تشریح دلایل و اقدامات مرتبط با ساخت این فیلم افزود: به رغم اینکه کشور من امروز زیر بار هجمههایی جدی از طرف دنیای سلطه قرار دارد و چهرهای جنگ طلب از ایران ارائه میشود و ممکن است مردم کشورم با مشکلات مختلفی دست و پنجه نرم کنند، اما فیلمی در مدح ایزوتسو در همین کشور ساخته شده است، فیلمی با معیارهای ساخت و تراز جهانی و نه محلی، فیلمی که نمیتوان محتوای آن را چه خوب و چه بد منکر شد و به صورت سلبی یا ایجابی باید به آنان پاسخ داد.
وی درباره جایگاه پروفسور ایزوتسو گفت: وی در ایران و همچنین برخی دیگر از کشورهای خاورمیانه در میان قشر نخبه و روشنفکر بسیار محبوب است، از این رو شاید بتوانم بگویم که ایزوتسو در منصفانهترین حالت میتواند بزرگترین سرمایه و در بدبینانهترین حالت میتواند بزرگترین سرمایه فرهنگی ژاپن در این کشورها به شمار آید، اما این فرد هنوز در میان مردم چه خاورمیانه و چه حتی ژاپن همچنان ناشناخته است. از شما دوستان ایزوتسو و مسؤولان ژاپنی و ایرانی میخواهم که تلاش کنید که ایزوتسو در جهان معاصر شناخته شود، این فیلم بخشی از این رسالت را بر دوش گرفته هر چند به جز حمایت در حد وسع وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ایران حمایت درخور توجهی از طرف نهاد و یا سازمان ژاپنی یا بین المللی انجام نگرفت.
پایان بخش این برنامه سخنرانی پروفسور ماتسوموتو از استادان برجسته دانشگاه و آخرین بازمانده از شاگردان این اندیشمند بود که ضمن تقدیر از کارگردان مجموعه به دلیل ساخت این مستند ارزشمند در خصوص جایگاه و شخصیت ایزوتسو مطالبی را ارائه کرد.
توشیهیکو ایزوتسو، اندیشمند، فیلسوف، اسلام شناس و قرآن پژوه ژاپنی است که توجه ویژهای به سنتهای شرقی اعم از عرفانی، فلسفی و آیینهای شرقی مانند اسلام، تائوئیسم و بودیسم داشت که در نهایت به مطرح کردن فلسفه اصلیش یعنی فلسفه شرقی شد که بخش بزرگی از فیلم به شکلگیری پایهها و نقد همین فلسفه اختصاص دارد.
در این فیلم بیش از شصت تن از افراد و شخصیتهای برجسته در مورد زندگی، آثار و افکار این شخصیت علمی ژاپنی به اظهار نظر پرداختهاند که از جمله آنها میتوان به سیدحسین نصر، هرمان لندولت، مهدی محقق، مرحوم توشیو کورودا، آکیرا ماتسوموتو، راهب بزرگ کوسی موری موتو، پیر لوری، ویسنوسکی، خوان خوزه لوپز، داریوش شایگان اشاره کرد.