سوگند اشتغال و دمُ خروس بیکاری...

به گزارش خبرگزاری صداوسیما مرکز کُردستـــان، به گفته برهان صلواتی، از سال 97 تاکنون، بیش از 260 میلیارد تومان تسهیلات اشتغال پایدار روستایی و فراگیر در کُردستان پرداخت شده و ایجاد اشتغال از مرز 8 هزار نفر گذشت.

وی می گوید: بیش از 260 میلیارد تومان تسهیلات اشتغال پایدار روستایی و فراگیر به متقاضیان طرحهای اشغالزا پرداخت شده است.

صلواتی با بیان این مطلب، گفت: دبیرخانه ستاد اشتغال استان در اداره کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی تشکیل شده و از ابتدای سال 97 تاکنون در بخش فراگیر با پرداخت 46 میلیارد تومان، در بخش مشاغل خانگی با پرداخت 11 و نیم میلیارد تومان و همچنین در بخش تسهیلات پایدار روستایی با پرداخت 207 میلیارد تومان در مجموع برای بیش از 8 هزار و 500 نفر شغل ایجاد شده است.

وی در ادامه با تبریک هفته کار و کارگر به اهم برنامه های این اداره کل اشاره کرد و افزود: در تاریخ 9 اردیبهشت اجلاسیه شهدای کارگر، پیش کنگره پنج هزار و 400 شهید استان کُردستان با حضور مسئولان کشوری و استانی برگزار می شود.

متأسفانه این واقیعت تلخ وجود دارد که بر اساس اعلام مرکز آمار ایران، نرخ تورم در استان کُردستان بیش از 52 درصد و بالاتر از میانگین کشوری است.

برای تحلیل و اطلاعات بیشتر به سراغ دکتر حامد قادرزاده، استاد رشته اقتصاد در دانشگاه کُردستان رفتیم و به خبرگزاری صداوسیما گفت: نرخ تورم در مناطق روستایی بیشتر است و علت را در پایین بودن سطح اطلاعات مصرف کنندگان نسبت به وضعیت واقعی بازار برشمرد.

وی می گوید: منشاء اصلی این موضوع عدم اطلاع رسانی و ارائه راهکار مناسب برای خرید و توزیع درست است، یعنی مصرف کنندگان به دلیل عدم داشتن راهنمایی لازم از سوی دستگاههای ذیربط (در ارائه اطلاعات دقیق و مرتبط با وضعیت واقعی بازار آنگونه که باید عمل نمی کنند) و اعتماد نداشتن به مطالب ارائه شده، مغلوب بازار می شوند و خود نیز به نوعی تقویت کننده افزایش قیمت در بازار می شوند.

قادرزاده اظهار داشت: امّا در مناطق روستایی به دلیل پایین بودن میزان دسترسی به اطلاعات درستِ بازار از یک طرف و بالابودن هزینه جابجایی به مناطق شهری برای خرید، نرخ تورم بالاتر است.

از آنجا که میانگین درآمد سرانه استان کُردستان پایینتر از میانگین کشوری است و معمولاً در سطوح درآمدی پایین تر، درآمد بیشتر به سمت خوراکی ها(کالاهای ضروری خانوار) می رود، نرخ تورم در این استان نیز تحت تأثیر قرار گرفته است.

این استاد اقتصاد یادآور شد: اگرچه تلاش برای ایجاد اشتغالِ مرتبط از سوی دستگاههای مختلف صورت می گیرد، امّا این واقعیت وجود دارد، تسهیلات اعطایی به طور کامل منجر به ایجاد اشتغال نمی شود چراکه اخذ وام خود مقوله ای است و آنچه وام برای آن صرف می شود، مقوله ای دیگر.

دکتر حامد قادرزاده معتقد است: بیشتر این تسهیلات مبالغی خُرد و فاقد بازده اقتصادی مناسب خواهند بود به طوری که بیشتر به بدهکارتر کردن افراد منجر می شود.

این سخنان میخی بر بود بر تابوت نگرانی ما درباره بیکاری و نرخ تورم نقطه به نقطه در استان کُردستان، چراکه بازخورد گرانی و بیکاری در بازار و محافل عمومی هرگز مهر تأییدی نبود بر گفته های مدیر کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان کُردستان.

آمار بیکاری تحصیلکردگان در استان کُردستان بالای 30 درصد، غیرتحصیلکردگان زیر 20 درصد و به طور کلی آمار بیکاری در این استان 23 درصد گزارش شده است که بالاتر از میانگین کشوری است.    

متولیان اشتغال همچنان بر طبل اشتغالزایی می کوبند.

متولیان اشتغال باید توجه داشته باشند آنچه در تقاضا برای اشتغال صورت می گیرد با آنچه اتفاق می افتد، تفاوت معناداری دارد.

منابع موثق از ثبت بیش از 100 هزار متقاضی کار در کُردستان خبر می دهند.

و در سئوال پایانی از این استاد اقتصاد از راهکار مناسب برای برون رفت از وضع موجود پرسیدیم، اظهار داشت: برای ایجاد اشتغال پایدار، تجمیع واحدهای کوچک و تعریف طرح جامع بر اساس مزیت اقتصادی هر منطقه می تواند مؤثر باشد چراکه نمی توان با خُردخُرد کردن واحدهای اقتصادی و عدم توجه به ایجاد زنجیره اقتصادی منسجم، بازده را در حد مطلوب کسب نمود.

قادرزاده در کلام آخر دست گذاشت روی چندین طرح ناموفق و شکست خورده در استان که می توانست رونق تولید و رونق زندگی و رونق آینده باشد.

وی به مجتمع گاوداری های روستای "باباریز" در سنندج و "هَوه توو" در سقز اشاره کرد و گفت: اگر یک طرح واحد و مدرن اقتصادی با مدیریت واحد تعریف شود افراد می توانند در با داشتن سهم در آن به اشتغال واقعی برسنند به عبارتی دیگر «تراست اقتصادی» در بیشتر موارد چاره ساز است، نه تبعیت از شیوه های سنتی و هزینه های بالا.    

پُرواضح است بُعد مدیریت در دستگاه اداری بر واقعیت می چربد، ایجاد بیش از 8 هزار شغل در استان کُردستان اگر راست از آب درآید، نفس جوان بیکار در این استان هرگز به شماره نمی افتد، امّا نتوانستیم به سخنان این استاد اقتصاد نیز بسنده کنیم به سراغ گاوداری "باباریز" سنندج رفتیم.

تمام پاسخ صباح که خود اهل روستای باباریز است، این بود: تسهیلات بنگاههای اقتصادی زودبازده کمرم را شکست چون مجتمع تعطیل شد و تمام هزینه های احداث نیز دود شد رفت هوا و ما هم بدهکار.  

سرانجام به این نقطه رسیدیم چه باید کرد؟ در بحث توسه و برنامه ریزی چگونه می توان مفرّی پیدا کرد؟ آیا رانت اطلاعاتی و اقتصادی در استانهای کشور کشور متغیر است؟!

امّا اصرار برخی مدیران بر اشتغال بالا در کُردستان و اصرار برخی دیگر بر نرخ تورم بیش از 52 درصد در استان کُردستان، مرا به این ضرب المثل رساند که دم خروس را باور کنم یا قسم حضرت عباس! 

گزارش از: بهزاد احمدی