چنگال طمع بر قلب طبیعت

به گزارش خبرگزاری صداوسیما مرکز کرمانشاه: زیر تابش آفتاب سوزان در گرمای بیش از ۴۰ درجه  صدای تیشه  حفاری معدن دارانی می‌آید  که برای به دست اوردن موادی گران بها از  دل  طبیعت بر عمق جان  آن  می‌کوبند.
تکنولوژی‌های   عصر جدید تقریبا از یادمان برده که تنها یک زمین داریم و باید بیش از این حواسمان به آن باشد.
زمینی که تشکیل  هر وجب از خاکش  هزاران سال زمان می‌برد، اما گاهی  بی محابا  کمر به تخریبش میبندیم  و بدون شک  تخریب  زمین و خاک آسیب‌های جبران ناپذیری دارد که در بسیاری از موارد قابل احیا نیست.
جریانی که اگر به همین صورت پیش برود  نفس‌های زمین را به شماره می‌افتد  و بلایی  دامنگیر انسان‌ها می‌شود  که  هیچوقت جبران نمیشود.
معاون اداره محیط زیست استان کرمانشاه می‌گوید: بیشترین تخریب محیط زیست در معادن شن و ماسه صورت می‌گیرد.
آذر، ولی زاده با بیان اینکه دانه بندی شن و ماسه باید روی دستگاه نم زن انجام شود گفت: باید حوضچه‌هایی در این کارخانه‌ها تعبیه شود، اما متاسفانه شاهد هستیم که در این معادن آلودگی هوا و پساب رخ می‌دهد و بسیاری  از  از معادن شن و ماسه جز صنایع آلاینده  هستند.
وی معادن گچ را نیز جز آلاینده‌های محیط زیست  برشمارد و افزود: در کارخانه‌های فرآوری این مواد باید فیلتر‌هایی برای خروج  گاز‌ها   نصب شود  تا میزان آلایندگی کاهش یابد، اما در بعضی مواقع مالکان این معادن نیز به اصول زیست محیطی پایبند نیستند.
مهم‌ترین معادن استان کرمانشاه که، ولی زاده به آن اشاره کرد معادن سرشار  بیتومین است که  طبق قوانین باید  مجوز  بهره برداری آن قانومند و ضابطه‌مند و طی فرایند خاصی باشد.
بیتومین   یا همان  قیرطبیعی  که تنها در معادن غرب کشور  کشف و استخراج میشود  حاصل تبدیل تدریجی  نفت خام و تبخیر مواد فرار است  که در تهیه  ایزوگام، عایق بندی  لوله‌های انتقال آب، تهیه واکس و آسفالت  به کار گرفته  میشود.
 به عقیده کارشناسان تمام جوانب  بهره برداری بیتومین  از نظر پوشش گیاهی، میزان برداشت و  ظرفیت  بهره برداری باید  سنجیده شود   تا  استخراج آن کمترین آلودگی را برای  محیط زیست داشته باشد.
نکته مهمی که در معادن قیر طبیعی استان کرمانشاه نادیده گرفته می‌شود  بهره برداری  بیش از حد مجاز از این معادن است که در بعضی مواقع آن قدر بهره برداری می‌شود که دیگر فرصتی برای احیای منابع طبیعی نمی‌ماند و برای همیشه تکه‌ای از آب و خاک و مراتع را از دست می‌دهیم.
* عوارض تخریب  محیط زیست
 امروزه  افراد  به دلیل  دستیابی سریع به توسعه  و بدون در نظر گرفتن  ساختار محیط زیست و منابع طبیعی   دست به تخریب و تغییر محیط پیرامون خود میزنند و بدون شک  محیط زیست  نیز  بطور تدریجی واکنش‌هایی خواهد داشت  و شاهد این ادعا  سیل ویرانگری بود که  چند ماه قبل، بسیاری از مناطق کشور بویژه  استان‌های غربی  را در برگرفت  و در واقع   این اتفاق ناخوشایند  همان پاسخ طبیعی اکوسیستم به توجهی انسان‌هایی بود که  موجب  فرسایش بی رویه خاک و منابع طبیعی شده بودند.   
رانش زمین و گرد و غبار هم ازآن دسته مشکلاتی است که هر از گاهی سر باز می‌کند و خبر ساز می‌شود.
ولی زاده معتقد است در مرحله اکتشاف باید میزان برداشت مشخص شود چرا که برای اکتشاف، تخریب بیشتری نسبت به بهره برداری رخ میدهد.
وی می‌گوید:بیتومینی که پودر می‌شود در فضای مسقف نیست و همراه با گرد و غبار آسیب‌های زیادی به جامعه انسانی وارد می‌کند.
طاهر هاشمی کارشناس اداره کل محیط زیست  استان کرمانشاه می‌گوید:برای معادن کوچیکتر طبق ماده ۲ قانون معادن، تدابیری انجام شده که مدت تمدید پروانه بهره برداری یکساله باشد که اگر تخلفی صورت گیرد از ادامه فعالیت آن جلوگیری شود.
وی میگوید: در بهره برداری باید عرصه مورد نظر قدرت احیا داشته باشد چیزی که معدن داران کمتر به آن توجه دارند و گاهی در استفاده بی رویه، فرصت و امکان هیچ گونه احیای مجددی را باقی  نمی‌گذارند.
طاهر هاشمی گفت:پایش‌های محیط زیست به صورت منظم انجام می‌شود، اما نیازمند همراهی دستگاه‌های مرتبط با این مسئله از جمله صنعت معدن  تجارت و منابع طبیعی و ابخیز داری  هستیم.
وی ادامه داد:اکنون ۳۲ صنعت آلاینده در استان داریم که بیش از ده درصد آن به معادن شن و ماسه تعلق می‌گیرد.
* نقش معادن در اشتغالزایی
ایجاد اشتغال از  اولویت‌های استان کرمانشاه   در  توسعه و رونق اقتصادی  محسوب می‌شود و صنایع معدنی  استان  هم در اشتغالزایی   نقش قابل توجهی دارند.
 در استان کرمانشاه  ۲۲۵ واحد  معدنی با اشتغالزایی ۲۵۰۰ نفر وجود دارد که از این تعداد بیشترین معادن به سنگ تزیینی با ۴۹ واحد و بیتومین با ۲۸ واحد اختصاص دارد.
در سال ۹۷ حدود شش میلیون تن شامل سنگ اهک سنگ لاشه مرمریت و بیتومین و ... تولید شده است.
پس  لازم است  که در سایه حفاظت از محیط زیست زمینه استفاده از تجهیزات پیشرفته فراهم شود تا در کنار ایجاد اشتغال محیط زیست هم سالم بماند. بدون شک فراوری مواد معدنی نه تنها در ایجاد ارزش افزوده تاثیر خواهد داشت بلکه در تثبیت و افزایش اشتغال، رونق تولیدو افزایش بهره وری موثر است.
* آزاد سازی پهنه‌های معدنی جدید در دستور کار
معاون امور معادن سازمان صنعت معدن تجارت استان کرمانشاه گفت: در حال حاضر عملیات اکتشاف بیتومین در پهنه‌ای به مساحت ۱۲۵۰ کیلومتر مربع در شهرستان‌های گیلانغرب قصر شیرین و سرپل ذهاب به اتمام رسیده است.
حاصلی  به آزاد سازی پهنه اسلام اباد غرب اشاره کرد و گفت: ۲۶۰۰ کیلومتر مربع به منظور شناسایی پتانسیل‌های تزیینی به اتمام رسیده و قرار است در اختیار متقاضیان قرار گیرد.
وی در پاسخ به این سوال که بعضی از معدن داران بهره برداری بیش از حد مجاز دارند گفت: عاملین باید طبق مجوز فعالیت کنند و استحصال خارج از مجوز جریمه‌های سنگینی خواهد داشت وپروانه آن‌ها را  باطل خواهد کرد.
مشکل فرسودگی ماشین الات و عدم تکمیل زیر ساخت‌های آب و برق و نبود واحد‌های فراوری نیز از جمله مشکلات حوزه معدن استان کرمانشاه است که تا کنون مانع از آن شده است که این استان در زمینه معادن به خصوص معادن قیر طبیعی حرفی برای  گفتن داشته باشد، سرمایه گذاران هم به دلیل بالا بودن مبلغ سرمایه گذاری چندان رغبتی برای ورود به این حوزه ندارند.
 آخرین وضعیت  پهنه‌های معدنی استان  کرمانشاه در جلسات امور معادن  بررسی شد و پهنه بیتومین گیلانغرب در  حال حاضر عملیات اکتشاف  به مساحت ۱۲۵۰ کیلومتر مربع  در  شهرستان‌های  گیلانغرب  سرپل ذهاب  قصرشیرین  به اتمام رسیده و پس از بررسی‌های لازم  پهنه مورد نظر آزاد و در اختیار متقاضیان قرار می‌گیرد.
هم چنین پهنه سنقر  در شمال و شمال شرق  استان به مساحت ۲۷۰۰ کیلومتر مربع  در شهرستان‌های  سنقر و بخش‌هایی از شمال صحنه و کنگاور  اندیس‌هایی از سنگ
آهن و مس شناسایی شده است  عملیات اکتشاف به اتمام رسیده و و پس از برریس‌های لازم  پهنه مورد نظر  آزاد و  در اختیار متقاضیان قرار می‌گیرد.
پهنه اسلام آباد غرب نیز  به مساحت  ۲۶۰۰ کیلومتر مربع  به منظور شناسایی مواد معدنی  دو لومیت  و سنگ تزیینی   بسته شده که پس از دو بار مناقصه و نبود متقاضی  در روز ۲۱ فروردین سال ۹۸ آزاد گردید که متاقضیان  می‌توانند  نسبت به  ثبت درخواست محدوده اقدام نمایند.
پهنه میانی استان کرمانشاه  به مساحت ۸۷۰۰ کیلومتر مربع  که مصوب نگردید و موضوع  جهت آزاد سازی به معاونت امور معادن  ارسال شد و در حال حاضر  مراحل مناقصه  انجام و در صورت  نبود متقاضی  موضوع به وزارت  متبوع جهت آزاد سازی  پهنه مورد نظر منعکس خواهد شد.
حال محیط زیست در یک طرف  ترازو و اشتغال در سمت دیگر قرار دارد، اگر بخواهیم از مزایا  این  معادن بهره‌مند شویم باید این کفه‌ها در تعادل باشد و به محیط زیست صدمه وارد نشود و از طرف دیگر بتوانیم با ایجاد اشتغال غول بیکاری را از پا در آوریم.