کشندگی آنفلوانزای پرندگان در گروه‌های پرخطر بالا است

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما و به نقل از روابط عمومی معاونت فرهنگی دانشجویی وزارت بهداشت؛ دکتر ابراهیم فقیه لو، با اشاره به اینکه در اکثر موارد تماس مستقیم انسان با پرندگان، لاشه و یا محیط‌های آلوده به پرندگان از کانون‌های اصلی ابتلاء به ویروس آنفلوانزای پرندگان بوده است، ادامه داد: تا امروز موارد ابتلای از انسان به انسان ویروس H ۵ N ۱ گزارش نشده است.

 

این متخصص ویروس‌شناسی پزشکی با بیان اینکه میزان کشندگی ویروس آنفلوانزا بویژه در گروه‌های پرخطر عدد بالایی است، افزود: آمار سرایت‌پذیری آنفلوانزا در بین پرندگان بسیار بالا است، اما در بین پرندگان به انسان بسیار محدود است.

 

دکتر فقیه لو تب بالا (بیش از ۳۸ درجه)، کسالت، سرفه، درد‌های عضلانی، درد قفسه سینه، مشکل در تنگی نفس و در نهایت پنومونی را از جمله نشانه‌های ابتلاء به ویروس آنفلوانزا عنوان کرد و افزود: از روی علامت‌ها نمی‌توان ابتلاء به آنفلوانزای H ۵ N ۱ را در انسان تشخیص داد، زیرا همین علامت‌ها در ویروس آنفلوانزای فصلی و یا سایر ویروس‌های تنفسی وجود دارد بنابراین تشخیص ابتلاء به این ویروس نیازمند استفاده از روش‌های مولکولی و آزمایشگاهی است.

 

این متخصص ویروس‌شناسی پزشکی با اشاره به اینکه درمان اختصاصی برای ویروس H ۵ N ۱ وجود ندارد، ادامه داد: با توجه به درصد بالای کشندگی این ویروس و سرعت زیاد تبدیل شدن آن به پنومونی، باید مبتلایان تحت مراقبت‌های ویژه قرار بگیرند.

 

متخصص ویروس‌شناسی پزشکی در پاسخ به این سؤال که واکسن فصلی که برای آنفلوانزای فصلی استفاده می‌شود چه میزان در برابر ویروس H ۵ N ۱ کارایی دارد، گفت: این واکسن‌ها هیچ محافظتی در برابر تغییرات آنتی ژنتیکی این ویروس ندارد، اما با این وجود توصیه می‌شود واکسن فصلی تزریق شود تا از عفونت همزمان دو ویروس پیشگیری شود.

 

دکتر فقیه لو با بیان اینکه نمی‌توان پیش‌بینی کرد که همه گیری‌های جهانی در چه سالی و با چه ویروسی دنیا را متحول خواهند کرد ادامه داد: باید مراقبت و نظارت کامل بر جهش‌های ژنتیکی ویروس‌ها داشته باشیم تا به محض بروز پاندمی بتوان اقدامات پیشگیرانه را لحاظ کرد.

 

متخصص ویروس‌شناسی درباره گروه‌های در معرض خطر ابتلاء به ویروس آنفلوآنزای پرندگان هشدار داد و گفت: تماس مستقیم با پرندگان راه اصلی انتقال این ویروس است و در حال حاضر افرادی‌که به لحاظ شغلی با پرندگان سروکار دارند گروه‌های خطر ابتلاء به این ویروس هستند. این افراد باید اقدامات پیشگیرانه‌ای نظیر تجهیزات حفاظتی (ماسک، دستکش و گان) استفاده کنند، مرتب دست‌های خود را بشویند و پیش از شست و شوی دقیق دست‌ها، تماس با بینی و دهان نداشته باشند.

 

دکتر فقیه لو گفت: تماس مستقیم نداشتن با پرنده‌های وحشی، عدم نگهداری پرنده‌های بیمار در فضای خانه، تماس محافظت نشده با پرندگان در طبیعت، تماس نداشتن با سطوح آلوده به ترشحات پرندگان و شست‌و شوی دقیق دست‌ها در صورت مواجهه را از جمله راه‌های پیشگیری از ابتلاء به ویروس آنفلوآنزای پرندگان است.

 

متخصص ویروس‌شناسی با اشاره به اینکه بدن افراد هیچ ایمنی در برابر ویروس آنفلوانزای پرندگان ندارند، تأکید کرد: میزان خطر برای همه افراد در برابر ابتلاء به این ویروس تقریباً یکسان است.

 

دکتر فقیه لو هشدار داد: به طور طبیعی افراد بالای ۶۵ سال، مبتلایان به دیابت و بیماری‌های زمینه‌ای در برابر این ویروس آسیب‌پذیرترند.

 

عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با بیان اینکه تغییرات ژنتیکی ویروس آنفلوانزا، این قابلیت را به ویروس می‌دهد که با ایجاد ویروس‌هایی جدید به همه گیری جهانی تبدیل شود، ادامه داد: در سال ۱۹۹۶ برای نخستین بار در جنوب چین ویروس جدیدی در پرندگان شناسایی شد و در ادامه سال ۱۹۹۷ شیوع گسترده‌تری با همین ویروس در هنگ‌کنگ رخ داد.

 

دکتر فقیه لو با بیان اینکه تاکنون ویروس آنفلوآنزای مشترک بین پرندگان و انسان در سال‌های مختلف مشاهده شده است، افزود: در سال ۲۰۰۳ بیش از ۲۰ کشور شیوع آنفلوانزای پرندگان را تأیید کردند.

 

دکتر فقیه‌لو تأکید کرد: در سال ۲۰۰۶ نیز نخستین مورد آنفلوانزای پرندگان در تالاب انزلی گزارش شد و درسال‌های ۲۰۱۱ و ۲۰۱۵ نیز این موارد در بین پرندگان وحشی و اهلی کشور تکرار شد.

 

متخصص ویروس‌شناسی با اشاره به اینکه ویروس آنفلوانزا از جمله ویروس‌های پوشش‌دار محسوب می‌شود که ژنوم این ویروس‌ها RNA تک رشته‌ای دارند، اظهار کرد: به طور معمول آنفلوانزا از طریق تنفس و یا تماس دست آلوده با دهان و یا چشم وارد بدن می‌شود.

 

عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی با اشاره به علامت‌های بالینی ابتلاء به آنفلوآنزا گفت: عفونت‌های حاد تنفسی یا پنومونی از جمله نشانه‌های ابتلاء به آنفلوانزا است.

 

دکتر فقیه‌لو با بیان این‌که ویروس‌های آنفلوآنزایی که از لحاظ پزشکی اهمیت بیشتری دارند به سه دسته تقسیم می‌شوند، خاطرنشان کرد: آنفلوآنزای A، B و C از جمله آن هستند.

 

متخصص ویروس‌شناسی با بیان اینکه آنفلوانزای C، با علامت‌های مشابه سرماخوردگی بروز می‌کند خاطرنشان کرد: آنفلوانزای نوع A و B به شکل پنومونی و عفونت‌های حاد تنفسی بروز می‌کند.

 

متخصص ویروس‌شناسی پزشکی ادامه داد: نکته اینجاست که آنفلوآنزای نوع A، علاوه بر انسان، توانایی انتقال به میزبان‌های دیگری مثل پرندگان، ماکیان، خوک و سایر حیوانات را دارد.

 

دکتر فقیه‌لو از تنوع بالای سرایت پذیری آنفلوانزای نوع A خبر داد و گفت: برای نامگذاری تنوع آنفلوانزا از دو حرف H و N استفاده می‌شود.

 

عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با بیان اینکه موضوعی که باعث می‌شود ویروس آنفلوانزا نسبت به سایر ویروس‌ها تنوع بیشتری داشته باشد، تغییرات ژنتیکی آنفلوانزاست، ادامه داد: همه ویروس‌ها دچار تغییرات ژنتیکی می‌شوند که آنفلوآنزا هم از این قاعده مستثنی نیست.

 

دکتر فقیه لو با بیان اینکه پدیده نوترتیبی ژنتیکی در ویروس آنفلوانزا وجود دارد، توضیح داد: تصور کنید همزمان یک سلول یا میزبان، با دو ویروس یا گاهی سه ویروس آنفلوآنزا از سه میزبان مختلف آلوده شود، این موضوع باعث می‌شود قطعات ژنتیکی با هم مبادله شوند و به عبارتی نوترتیبی ژنتیکی ایجاد شود. در این شرایط ویروس‌هایی ایجاد می‌شوند که با منابع مختلف پدید می‌آیند به طور مثال چند قطعه از آنفلوآنزای انسان و قطعات دیگر از ویروس‎‌های پرندگان یا خوک‌ها.

 

این متخصص ویروس‌شناسی با تأکید بر اینکه نوترتیبی در آنفلوآنزا ویروس جدیدی را به وجود می‌آورد، ادامه داد: در این فرآیند ویروس جدیدی ایجاد می‌شود که آنتی ژن‌های خاصی دارد که بدن انسان پیش از این ترکیب به هیچ عنوان مواجهه و ایمنی با این مدل نداشته است.

 

دکتر فقیه‌لو عنوان کرد: پدیده همه گیری جهانی آنفلوآنزا در سال ۱۹۱۸ یکی از مرگبارترین بیماری‌های ویروسی قرن را رقم زد.