مصرف مواد مخدر در عصر برنز

به گزارش سرویس وبگردی خبرگزاری صدا و سیما ، یک تیم تحقیقاتی، با تجزیه و تحلیل نمونه‌های موی موجود در یک جعبه تشریفاتی که در محفظه ای مهر و موم شده در داخل یک غار دفنی پیدا شده بود، به این نتیجه رسیدند که گیاهانی مانند ترنجبین، حنبان، سیب خار، احتمالاً حدود ۳ هزار سال پیش در جزیره منورکا اسپانیا برای ایجاد حالت‌های توهم زا در طول مراسم خاص استفاده می‌ شده اند. و این در حالی است که معمولا نام بردن از این گیاهان به تنهایی تصاویری از یک دمنوش جادویی و تشریفات مخفیانه را تداعی می‌کند.

محققان می‌گویند: این غار به نام Es Càrritx منورکا، حدود ۳۶۰۰ سال پیش مورد استفاده قرار می‌گرفته و برای حدود ۸۰۰ سال به عنوان یک مکان تشریفاتی و تدفین خدمت می‌کرده است. داخل غار یک اتاق دفن وجود دارد که ۲۱۰ نفر در آن دفن شده بودند. اغلب پس از مراسم تدفین، بخشی از مو‌های متوفی را در ظرف چوبی یا شاخ قرار می‌دادند و در کنار جسد می‌گذاشتند.

با این حال، در غار Es Carritx، محققان انباری از ظروف پر از مو را پیدا کردند که در اعماق یک اتاقک متفاوت در داخل غار پنهان شده بود. این نمونه‌های مو قبل از قرار گرفتن در ظروف ذخیره سازی، به رنگ قرمز درآمده بودند. این محتویات همچنین شامل موارد دیگری از جمله تیغه، سنجاق سر، شانه و کاسه و کاردک چوبی بود.

محققان می‌گویند: حدود ۸۰۰ سال قبل از میلاد، جمعیت جزایر بالئاریک دچار دگرگونی در ساختار‌های اجتماعی خود شدند. شواهد باستان شناسی حاکی از رشد جمعیتی، رها شدن مکان‌های تدفین و کاهش تماس‌های خارج از جزیره است. در این زمینه، در غار Es Càrritx، برخی افراد که تمایلی به ترک سنت‌های باستانی نداشتند، مجموعه‌ای از اشیاء آیینی متعلق به خود را پنهان کردند که شامل اعضای خاصی از جامعه و احتمالاً شمن‌ها می‌شدند، به این امید که نظم اجتماعی سابق بتواند در آینده دوباره برقرار شود.

محققان که از دانشگاه‌های اسپانیا و شیلی هستند، برخی از نمونه‌های مو را با استفاده از دو تکنیک معروف برای آشکار کردن ترکیب شیمیایی مواد تجزیه و تحلیل کردند که شامل طیف سنجی جرمی با وضوح بالا و کروماتوگرافی مایع با عملکرد فوق‌العاده بالا است. پژوهشگران دریافتند که تار‌های مو شامل علائم شیمیایی آتروپین، اسکوپولامین و افدرین هستند.

دو مورد اول در گیاهان خانواده شب بو مانند ترنجبین و حنبان یافت می‌شوند و متعلق به خانواده‌ای از مواد هستند که به عنوان دلیریانت شناخته می‌شوند. این مواد می‌توانند به طرز چشمگیری ادراکات را تغییر دهند و باعث توهم، گیجی و به طور طبیعی هذیان شوند. افدرین یک محرک است که از گیاهان از جمله کاج نیز به دست می‌آید.

گرچه آثاری از مواد مخدر در ظروف و ابزار در سایر مکان‌های عصر برنز نیز پیدا شده است، محققان می‌گویند این اولین بار است که شواهد مستقیمی از مصرف مواد مخدر در داخل بدن این مردمان باستانی یافت می‌شود.

پژوهشگران بر این باورند: از آنجایی که بریده‌های مو فقط از افراد خاصی گرفته شده و رنگ شده است، ایده بزرگداشت شمن‌ها را به وجود می‌آورد چراکه هیچ مزیت سیاسی یا اقتصادی بین اعضای جوامع عصر برنز اعطا نمی‌شود.

 محققان همچنین می‌گویند: دایره‌های متحدالمرکز روی ظروف ممکن است تلاشی برای ترسیم چشم برای نشان دادن دید درونی باشد که می‌تواند با استفاده از مواد مخدر خاص همراه باشد.

مقاله‌ای در مورد این تحقیق در مجله Scientific Reports منتشر شده است.