انقلابی در ساخت دارو‌های جدید

به گزارش سرویس وبگردی خبرگزاری صدا و سیما ، ژنوم‌ها که مجموعه کاملی از اطلاعات ژنتیکی را نشان می‌دهند، عناصر مهم دی ان‌ای انسان و سایر موجودات زنده را که در طول میلیون‌ها سال تکامل ثابت مانده اند، برجسته می‌کنند.

 

محققان طی پروژه‌ای بزرگ که با عنوان Zoonomia، معرفی شده است، به مطالعه گسترده ساختار ژنوم پستانداران پرداختند. این تحقیقات یکی از جاه طلبانه‌ترین پروژه‌های زیست شناسی تا به امروز محسوب شده و در آن طیف گسترده‌ای از حیوانات مورد بررسی قرار می‌گیرند. در این مطالعه، بیش از ۱۵۰ دانشمند از هفت منطقه زمانی مختلف حضور دارند. محققان امیدوارند با کمک این مطالعات بتوانند انقلابی در ساخت دارو‌های جدید ایجاد کنند.

یکی از بزرگترین مشکلات در مطالعه ساختار ژنومیک این است که انسان‌ها ژنوم واقعاً گسترده‌ای دارند و ما نمی‌دانیم که تمامی بخش‌های این ژنوم چه عملکردی می‌کند. پروفسور الینور کارلسون، نویسنده ارشد این مقاله از موسسه فناوری ماساچوست، در رابطه با موضوع فوق می‌گوید: این حوزه مطالعاتی دارای وسعتی بسیار زیاد بوده و ما می‌توانیم اطلاعات ارزشمندی از سایر گونه‌های پستانداران بیاموزیم.

 

در طول ۱۰۰ میلیون سال گذشته، تعداد بیشماری از پستانداران تقریباً با تمام اقلیم‌های روی زمین سازگار شده اند. این یافته‌ها بینش‌هایی را در مورد اینکه چگونه برخی از گونه‌ها رفتار‌های خارق العاده‌ای انجام می‌دهند ارائه می‌دهد. این یافته‌ها همچنین به محققان کمک می‌کنند تا درک بهتری از بخش‌هایی از ژنوم ما داشته باشند و بدانند چگونه ممکن است این ساختار‌های ژنتیکی بر سلامت و بیماری تأثیر بگذارند.

 

طی این مطالعات محققان مناطقی از ژنوم‌ها را شناسایی کردند که گاهی از بخش‌های دی ان‌ای منفرد تشکیل شده و احتمالاً از نظر بیولوژیکی مهم هستند. برخی از آن‌ها با ویژگی‌های منحصر به فردی مانند توانایی خواب زمستانی یا حس بویایی قوی مرتبط هستند. برخی دیگر خطر انقراض را به دلیل تغییرات آب و هوایی و از بین رفتن زیستگاه‌ها افزایش می‌دهند. برخی از این جهش‌ها انسان را مستعد ابتلا به بیماری‌های نادر و رایج می‌کنند.

 

پژوهشگران این تیم مطالعاتی نمونه‌های دی ان‌ای جمع آوری شده از بیش از ۵۰ موسسه در سراسر جهان را تجزیه و تحلیل کردند. بسیاری از این نمونه‌ها از اتحادیه حیات وحش سن دیگو تهیه شده اند و شامل ژنوم‌هایی از گونه‌هایی هستند که در معرض تهدید یا در خطر انقراض هستند.

 

بر اساس این مطالعات مشخص شد مناطقی که دچار تغییرات مکرر شده اند، معمولاً از طریق پاسخ‌های ایمنی یا رشد پوست بر تعامل حیوان با محیط خود تأثیر می‌گذارند، از سوی دیگر پستاندارانی که تغییرات ژنتیکی کمتری در مکان‌های ژنومی حفاظت شده دارند، بیشتر در معرض خطر انقراض قرار دارند.

 

شرح کامل این پژوهش در آخرین شماره مجله تخصصی Science منتشر شده است.