روز‌های دشوار و پُرکار مترو در شیراز

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما مرکز فارس،امیر یقطین با ابراز تاسف از اینکه شورای حمل و نقل و ترافیک، ۲ خط از خطوط ۶ گانه مترو شیراز، را حذف کرده است، گفت: خط چهار مترو شیراز هم در مسیر حذف قرار داشت، اما با تلاش مجموعه شهرداری، از این اتفاق پیشگیری شد؛ این خط البته هنوز مصوبه ۷۷۷ را ندارد و مدیریت شهریهم علاقه‌مند است که در یکی از قطعات با تغییراتی، دسترسی به حرمین شریف حضرت احمدبن موسی (ع) و حضرت سیدعلاءالدین حسین (ع)، تسهیل شود.
او ابراز امیدواری کرد در سفر دوم هیئت دولت و ریاست جمهوری، موضوع اجرایی شدن خط چهارم مترو شیراز هم به عنوان یکی از طرح‌های عمرانی کلان مطرح و منجر به صدور مجوز آغاز عملیات اجرایی شده و کار احداث این خط هم آغاز شود.

خط سه روی زمین یا زیرزمین!
یقطین با بیان اینکه اکنون اجرای این خط، به شکل زیرزمینی دنبال می‌شود، گفت: یکی از مباحث مهم در اتخاذ این تصمیم، آیندنگری بود؛ اینکه در چند دهه آینده، کدام شیوه اثرگذاری بیشتر و صرفه اقتصادی مناسبتری دارد؛ در نهایت هم تصمیم به اجرای طرح به شکل تونل زیرزمینی گرفته شد.

مدیرعامل سازمان قطارشهری شیراز گفت: خط سه حدفاصل پل معالی‌آباد تا ایستگاه راه‌آهن شیراز، احداث خواهد شد؛ نکته اول به دلیل وجود رودخانه خشک در مسیر و اینکه الزاما باید زیر خط یک ایستگاه ایجاد کنیم، باید حرکت در عمق حدود منفی ۱۷ متری انجام شود. نکته دوم اینکه در بخشی از مسیر حدفاصل پیاده‌راه سلامت تا تقاطع غیرهمسطح شهدای جهاد، امکان حرکت روی سطح را نداریم.
او با بیان اینکه تنها در بخشی از مسیر حدفاصل پل شهدای جهاد تا ایستگاه ابتدای شهرک گلستان به طول تقریبی ۴ کیلومتر، امکان حرکت قطار روی سطح زمین وجود دارد، گفت: اگر قرار بود در بخشی از مسیر خط سه، قطار روی سطح حرکت می‌کرد، باید برای پیشگیری از مسدود شدن ورودی شهرک‌های واقع در مسیر، پلی به ارتفاع حدود ۶ متر احداث می‌شد. این یعنی قطار باید از عمق منفی ۱۷ متری به سطح مثبت ۲۳ متری صعود کرده و مجددا برای ورود به پایانه، به فرودی ۱۵ متری داشته باشد.
یقطین گفت: شاید اجرای این گزینه به لحاظ جذابیت بصری، هزینه‌های اجرا و … مقرون به صرفه و مناسب بود، اما در دراز مدت و با توجه به اینکه مدیریت مصرف انرژی یکی از الزامات توسعه محسوب می‌شود، جذابیتی نداشت؛ به نظر می‌رسد کل صرفه‌جویی اقتصادی که از این راه حاصل شده بود، طی چند سال اول مستهلک شده و بعد از آن، هزینه‌های استهلاک قطار و صرف انرژی، سربار می‌شد.

تلاش برای تامین واگن از مسیر‌های چندگانه

مدیرعامل قطار شهری شیراز با یادآوری اینکه اعتبار مورد نیاز برای خرید یک رام قطار، حداقل ۳۵۰ میلیارد تومان است، گفت: موضوع تامین واگن‌های مورد نیاز که جمعا حدود ۶ رام است، در قالب مسیر‌های مختلف با حمایت  شهردار و همراهی کامل شورای اسلامی شهر در حال پیگیری بوده و تا رسیده به نتیجه مناسب، ادامه دارد.
یقطین با بیان اینکه در گذشته قرارداد تامین ۳۱۵ دستگاه واگن برای شهرداری‌هایی که دارای قطارشهری بودند، منعقد شده بود و ما از میزان سهمیه پیش‌بینی شده در آن قرارداد هنوز سه رام قطار، سهمیه داریم، البته در این بخش با توجه به اینکه شیراز نسبت به سایر شهرها، سهم بیشتری دریافت کرده است، شهرداری‌های تبریز و اصفهان در اولویت هستند و سهمشان هم بیشتر خواهد بود.
او باابراز امیدواری به اینکه از ۶ رام قطار پی ال بی در حال ساخت، حداقل یک تا ۲ رام به شیراز اختصاص داده شود، گفت: با حمایت شهردار، بحث واردات را هم دنبال می‌کنیم، اگر موفق به اخذ مجور واردات و همچنین مجوز ترخیص گمرک از وزارت صمت شویم، امکان تامین بخشی از نیاز ما وجود دارد.
مدیرعامل سازمان قطار شهری شیراز گزینه سوم برای تامین واگن مورد نیاز را، ثبت سفارش برای خرید از شرکت واگن‌سازی تهران ذکر و اضافه کرد: این شرکت هم اکنون در مرحله آزمایش نهایی واگن‌های تولیدی است، شهرداری‌های اصفهان و تبریز تاکنون سفارش خود را ثبت کرده‌اند، شیراز هم به دنبال این گزینه است.
یقطین با بیان اینکه با دنبال کردن مسیر‌های سه‌گانه، امید به تامین ۴ تا ۶ رام قطار برای متروی شیراز وجود دارد، گفت: با تامین این تعداد واگن، امکان کاهش سرفاصله حرکت قطار در خط یک و افزایش ساعات خدمت رسانی در فاز یک خط ۲، فراهم می‌شود.

سفر با مترو ارزان یا مجانی

او در خصوص هزینه تمام شده و میزان دریافتی از مسافران گفت: با توجه به تفاوت بسیار زیاد بین هزینه تمام شده خدمات حمل و نقل مترو با آن مبلغی که از هر مسافر دریافت می‌شود، شهرداری می‌تواند ادعا کند که حمل و نقل ریلی درونشهری شیراز رایگان است.
یقطین توضیح داد: طبق آخرین محاسبات، هزینه تمام شده بخش بهره‌برداری برای جابه‌جایی هر مسافر حدود ۱۷ هزار تومان و هزینه دریافتی با کارت شهروندی ۱۳۰۰ و با توکن ۲۰۰۰ تومان است.
مدیرعامل سازمان قطارشهری شیراز با تاکید براینکه، عدد محاسبه شده، هزینه‌های سنگین مطالعه و ساخت را در بر نمی‌گیرد، گفت: لایحه‌ای به شورای شهر ارائه و پیشنهاد شده است که هزینه هر سفر با کارت شهروندی از ۱۳۰۰ تومان به ۲۰۰۰ تومان و هزینه “توکن” به ازای هر نفر از ۲۰۰۰ تومان به ۳۰۰۰ تومان افزایش یابد.

یقطین با بیان اینکه هم اکنون در شیراز، تنها حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد مسافران قطار شهری، از توکن استفاده می‌کنند، گفت: با توجه به همراهی شورای اسلامی شهر، این لایحه به تصویب و تائید اعضای شورای شهر برسد.

مترو، یکی از بهترین شیوه‌های حمل و نقل درونشهری، از سال ۱۳۸۱ که عملیات اجرایی خط یک مترو، از میدان احسان در شیراز، آغاز شد، تا زمان افتتاح بخشی از فاز یک این پروژه، در روز بیستم مهرماه ۱۳۹۳، زمانی طولانی برای اجرای یک پروژه شهری به شمار می‌رفت؛ پروژه‌ای که تا تکمیل این خط حدود ۲۵ کیلومتری و اتصال کامل شمالغرب به جنوب شرق شیراز، جذابیتی برای شهروندان نداشت؛ اما به تدریج و با افزایش حجم ترافیک که امروز به کل شیراز گسترش یافته است؛ رغبت شهروندان شیرازی و حتی مسافرانی که به این شهر سفر می‌کنند را برای استفاده از مترو، بیشتر و بیشتر کرد.
امروز و بعد از گذشت ۲۱ سال، شیراز شاهد بهره‌برداری نیمه‌وقت از فاز اول خط ۲ و عملیات اجرایی تکمیل این فاز و احداث فاز دوم خط ۲ و ساخت خط سه قطار شهری است. واقعیتی که نشان از توان بالای فنی و تخصصی و ارتقاء اعتماد به نفس در مجموعه مدیریت شهری، آن هم در دورانی که اقتصاد، به دلایل مختلف، رکود را تجربه می‌کند.