آشنایی با لبنان در دوازده صفر سه

به گزارش خبرنگار خبرگزاری صداوسیما، نشست نقد و بررسی کتاب «دوازده صفر سه» نوشته محمدصادق علیزاده از انتشارات سوره مهر، سه‌شنبه هشتم مهر ۱۴۰۴ در سرای اهل قلم خانه کتاب و ادبیات ایران برگزار شد. 

این برنامه به مناسبت سالگرد شهادت سید حسن نصرالله، دبیرکل حزب‌الله لبنان، با حضور نویسنده، مصطفی وثوق‌کیا و محسن باقری‌اصل برگزار شد و ویژگی‌های محتوایی و ساختاری کتاب بررسی شد.

محمدصادق علیزاده درباره نگارش کتاب گفت: «بیش و پیش از آنکه نویسنده باشم روزنامه‌نگار حوزه فرهنگ هستم. برای پوشش رسانه‌ای مراسم تشییع در لبنان اعزام شده بودم و مأموریت نخست من تهیه گزارش روزانه و ارسال آن برای رسانه‌ها در تهران بود، اما همان‌طور که پیش از سفر هم حدس می‌زدم با واقعیت‌هایی مواجه شدم که در قالب گزارش ژورنالیستی نمی‌گنجید. آنچه آنجا لمس می‌کردم بزرگ‌تر از سقف ژورنالیسم بود.»

وی افزود: «از همان روز‌های نخست به موازات مأموریت خبری، شروع به ثبت دیده‌ها و شنیده‌هایم کردم. می‌دانستم در آن زمان مخاطب بیشتر دنبال اطلاع فوری است و مجال گفتن جزئیات نبود، اما برای خودم روشن شد که این تجربه می‌تواند به کتابی تبدیل شود.»

مصطفی وثوق‌کیا ضمن تسلیت سالگرد شهادت سید‌حسن نصرالله و سیدهاشم صفی‌الدین اظهار داشت: «از عنوان کتاب خوشم نیامد و این را هم قبل از چاپ کتاب به آقای علیزاده گفته بودم. اما طرح روی جلد را بسیار جذاب دیدم.» 

او همچنین افزود: «کتاب «دوازده صفر سه» نمی‌خواهد اطلاعات تاریخی و رسمی گسترده‌ای به مخاطب بدهد، بلکه با نگاهی سفرنامه‌ای و در عین حال ژورنالیستی به روایت تجربه می‌پردازد.» 

وثوق‌کیا تأکید کرد: «برای کسانی که حوصله خواندن تاریخ و متن‌های سنگین سیاسی ندارند این کتاب فرصتی ناب است برای آشنایی با لبنان و مقاومت در بستر زندگی روزمره مردم.»

محسن باقری‌اصل نیز گفت: «چهل سالگی در فرهنگ ما مسلمانان سن پیامبری است؛ سنی که انسان به بلوغی می‌رسد که پیام و رسالتی برای ارائه دارد. 

محمدصادق علیزاده نیز در چهل سالگی نخستین کتاب خود را نوشته و این نشان‌دهنده رسیدن او به مرحله‌ای تازه در مسیر حرفه‌ای‌اش است.»

وی افزود: «این کتاب می‌تواند یک مسترکلاس باشد؛ یعنی برای کسانی که صرفاً مخاطب هستند و از خواندن لذت می‌برند و احساس نمی‌کنند وقتشان تلف شده.»

باقری‌اصل درباره ویژگی‌های ادبی کتاب توضیح داد: «در متن، رگه‌های جدی ادبیات دیده می‌شود؛ همان چیزی که فرمالیست‌های روسی به آن توجه داشتند. تصویرسازی‌ها و حرکت در صحنه‌ها به‌خوبی انجام شده و اگر در آثار بعدی پررنگ‌تر شود، می‌تواند جایگاه نویسنده را در ادبیات تثبیت کند.» 

او همچنین نقدی به عنوان و ریتم کتاب وارد کرد و گفت: «عنوان «دوازده صفر سه» سخت و دشوار است و به‌راحتی در ذهن نمی‌ماند. همچنین کتاب با ریتم تند پیش می‌رود و فرصت تنفس کافی به مخاطب نمی‌دهد.»

علیزاده در پاسخ به نقد درباره فناوری و گوگل گفت: «من مخالف فناوری یا گوگل نیستم و اصلاً روحیات ضدمدرن ندارم. نقد من متوجه پدیده‌ای است که مرتضی آوینی از آن با عنوان «توهم دانایی» یاد می‌کرد. فناوری ارتباطی در سال‌های اخیر این توهم را ایجاد کرده که فرد با خواندن چند مطلب کوتاه در شبکه‌های اجتماعی خود را تحلیلگر بداند. در حالی که واقعیت بسیار پیچیده‌تر از این است.»

این نشست با بحث درباره نقش کتاب در معرفی فرهنگ و مقاومت لبنان پایان یافت و کارشناسان آن را اثری ارزشمند برای مخاطبان عمومی و حرفه‌ای حوزه ژورنالیسم و روایت‌نویسی دانستند.